“ถอดนาฬิกาออกก่อน แล้วเอาภาพวาดไปซ่อนในห้องเก็บของด้วย เร็วเข้า!”
ฉันยืนอยู่กลางห้องรับแขก มองสามีของตัวเองกำลังยกแจกันราคาแพงออกจากตู้ชา ทั้งที่อีกไม่กี่ชั่วโมงข้างหน้าจะเป็นวันครบรอบแต่งงานของเรา ส่วนหน้าประตูบ้าน พ่อ แม่ และน้องชายของฉันกำลังเดินเข้ามาพร้อมเสียงกดกริ่งซ้ำ ๆ
คำถามแรกคือ พวกเขาจะมาขออะไรอีก และคำถามที่สองคือ ถ้าครั้งนี้ฉันไม่ให้ พวกเขาจะทำอะไรกับชีวิตของฉันบ้าง
“เธอซ่อนของพวกนี้ทำไม” ฉันถาม ทั้งที่รู้อยู่แล้วว่าคำตอบคงทำให้เจ็บยิ่งกว่าเดิม
ธนาไม่หันมา เขาหยิบกล่องนาฬิกาข้อมือจากชั้นวางแล้วสอดเข้าไปในลิ้นชักด้านใน “เพราะถ้าแม่เธอเห็น เธอจะถามว่าขายได้เท่าไร แล้วถ้าเห็นบ้าน เธอก็จะถามว่าจำนองได้เท่าไร”
เขาพูดเหมือนกำลังเตรียมรับมือกับพายุ ไม่ใช่ต้อนรับครอบครัวของภรรยาในวันสำคัญ
“ฉันไม่อยากหลบซ่อนในบ้านของตัวเอง”
“ฉันก็ไม่อยากให้เธอต้องหลบซ่อน แต่เธอเคยบอกพวกเขาไปแล้วไม่ใช่เหรอว่าไม่มีเงิน?”
ฉันกำมือแน่น นาฬิกาที่เพิ่งถอดออกจากข้อมือยังทิ้งรอยแดงไว้บนผิว มันเป็นของขวัญจากธนาในวันครบรอบปีที่สาม ราคาไม่ถึงกับเปลี่ยนชีวิตใครได้ แต่สำหรับครอบครัวฉัน มันคงเป็นเงินที่ใช้ประคองร้านอาหารได้หลายเดือน
เสียงแม่ดังลอดเข้ามาจากหน้าประตู
“อร เธออยู่ไหม เปิดประตูให้แม่หน่อย!”
ฉันสูดหายใจลึก ก่อนเดินไปเปิดประตู
พ่อเดินนำเข้ามาด้วยสีหน้าเคร่งเครียด แม่ถือถุงผลไม้ราคาแพงที่คงซื้อมาเพื่อให้ดูเหมือนมาเยี่ยมลูกตามปกติ ส่วนภาคิน น้องชายวัยสามสิบของฉัน เดินตามหลังพร้อมคู่หมั้นของเขา ชื่อศวิมล เธอแต่งตัวเรียบร้อยและมีแววตากระอักกระอ่วนตั้งแต่ก้าวเข้าบ้าน
แม่มองไปรอบ ๆ ห้องทันที แม้ภาพวาดสองภาพจะหายไปจากผนังแล้วก็ตาม
“วันนี้วันครบรอบแต่งงานของพวกเธอ ทำไมบ้านเงียบจัง ไม่มีอาหารเตรียมไว้เลยหรือ”
“เรากำลังจะออกไปกินข้างนอกค่ะ” ฉันตอบ
ธนายิ้มบาง ๆ และช่วยรับถุงผลไม้จากมือแม่ “เชิญนั่งก่อนครับ”
ภาคินไม่ได้นั่ง เขามองไปทางโรงรถแล้วถามขึ้นทันที “พี่ รถตู้สีดำอยู่ไหน”
ฉันกับธนาสบตากันเพียงเสี้ยววินาที
“เอาไปเข้าศูนย์” ธนาตอบ
“เข้าศูนย์ทำไม รถก็ยังใช้ได้ดีนี่”
“มีค่าใช้จ่ายบางอย่างต้องจัดการ”
ภาคินทำหน้าไม่พอใจ แต่ยังไม่ทันพูดอะไร แม่ก็วางถุงผลไม้ลงบนโต๊ะแล้วถอนหายใจยาว
“แม่ไม่อยากมารบกวนหรอกนะ แต่เรื่องงานแต่งของภาคินมันเลื่อนไม่ได้แล้ว”
ฉันนั่งลงตรงข้ามพวกเขา “งานแต่งจะจัดเดือนหน้าไม่ใช่เหรอ”
“วันพรุ่งนี้เป็นวันสุดท้ายที่ต้องจ่ายเงินบ้านแต่งงาน” ภาคินพูด “พี่ช่วยโอนให้ผมหนึ่งล้านห้าแสนได้ไหม”
ไม่มีใครแตะผลไม้ในถุง
ฉันมองน้องชาย แล้วนึกถึงเงินก้อนแรกที่เคยให้เขาเมื่อสิบปีก่อน ตอนนั้นฉันเพิ่งเริ่มทำงาน เงินเดือนยังไม่มาก แม่โทรมาบอกว่าภาคินต้องใช้เงินซื้อรถเพื่อไปส่งวัตถุดิบให้ร้าน ฉันจึงให้เงินเขาสองแสนกว่าบาท แม้ตัวเองจะต้องอยู่หอพักพนักงาน กินข้าวโรงอาหาร และประหยัดทุกอย่างจนแทบไม่เหลือเงินเก็บ
ฉันคิดว่าการเป็นพี่สาวหมายถึงการยอมลำบากแทนคนในครอบครัวบ้าง
ปีต่อมา ภาคินเปลี่ยนรถอีกคัน ฉันช่วยเขาเพิ่มอีกหนึ่งแสนสองหมื่นบาท ต่อมาเขาเปิดร้านอาหารเล็ก ๆ แล้วร้านขาดทุน เจ้าของพื้นที่ขู่ว่าจะยึดร้าน พนักงานจะมาปิดประตู แม่โทรมาร้องไห้ ฉันจึงโอนเงินให้เขาแปดแสนบาท
ทุกครั้งพวกเขาพูดเหมือนกันว่า “ยืมก่อน เดี๋ยวคืนให้”
แต่ไม่เคยมีวันไหนที่พูดถึงการคืนเงิน
“พี่ไม่มีเงินก้อนนั้น” ฉันตอบช้า ๆ “ครั้งที่แล้วพี่บอกไปแล้วว่าเป็นครั้งสุดท้าย”
แม่ขมวดคิ้ว “ครั้งสุดท้ายอะไร ครอบครัวเดียวกันจะมานับครั้งแรกครั้งสุดท้ายทำไม”
“เพราะเงินที่พี่ให้ไปไม่เคยกลับมาเลยค่ะ”
ความเงียบตกลงกลางห้อง ภาคินเบือนหน้าไปทางหน้าต่าง ส่วนศวิมลก้มมองมือของตัวเอง
พ่อกระแอม “น้องกำลังจะแต่งงาน เรื่องนี้สำคัญมาก บ้านของฝ่ายหญิงก็มีหน้ามีตา เราจะให้เขารู้ไม่ได้หรือว่าครอบครัวเราไม่มีความสามารถ”
“แล้วความสามารถของหนูล่ะคะ” ฉันถาม “หนูต้องทำงานแทนภาคิน เลี้ยงดูเขาแทนพ่อแม่ และจ่ายทุกอย่างแทนเขาไปอีกกี่ปี”
แม่ตบโต๊ะเบา ๆ “เธอหาเงินได้ปีละตั้งสี่ห้าล้าน จะเป็นไปได้ยังไงที่ไม่มีเงินหนึ่งล้านห้าแสน”
ธนาขยับตัว แต่ฉันยกมือห้ามเขา ฉันอยากตอบด้วยตัวเอง
“เงินของบริษัทไม่ใช่เงินส่วนตัวค่ะ ช่วงนี้ลูกค้ายังไม่จ่ายเงินตามโครงการ เรามีค่าวัสดุ ค่าคนงาน ค่าเช่าโรงงาน และหนี้ธนาคารที่ต้องจ่ายทุกเดือน ถ้าสถานการณ์ไม่ดีขึ้น บริษัทอาจต้องปิด”
“ก็เอาเงินเก็บของตัวเองออกมา” ภาคินพูดขึ้น “พี่จะปล่อยให้ผมเสียเงินมัดจำบ้านแต่งงานทั้งก้อนจริง ๆ เหรอ”
ฉันหัวเราะออกมาเบา ๆ แต่ไม่มีความขบขันอยู่ในนั้น “เงินเก็บของพี่ถูกเอาไปลงทุนในบริษัทหมดแล้ว”
“งั้นก็ขายบ้าน” แม่พูดเหมือนกำลังเสนอวิธีแก้ปัญหาง่าย ๆ “บ้านหลังนี้ใหญ่เกินไปสำหรับคนสองคนอยู่แล้ว ยกให้ภาคินกับศวิมลเถอะ พวกเขากำลังจะมีลูก ส่วนเธอกับธนาไปอยู่บ้านเล็ก ๆ ก็ได้”
ธนาวางแก้วน้ำลงอย่างช้า ๆ
“บ้านหลังนี้ยังมีหนี้อยู่หกล้านสามแสนบาทครับ”
แม่ชะงัก “แล้วอย่างไร”
“ค่างวดเดือนละเจ็ดหมื่นสองพันบาท ถ้าจะโอนบ้านให้ภาคิน เขาต้องผ่านการตรวจรายได้และเครดิตจากธนาคารก่อน แต่ตอนนี้เขายังไม่มีงานประจำ ธนาคารไม่มีทางอนุมัติให้รับภาระหนี้ก้อนนี้”
ภาคินเงยหน้าขึ้น “พี่หมายความว่ายังไง”
“หมายความว่า สิ่งที่พวกคุณต้องการไม่ใช่แค่บ้าน” ฉันตอบ “พวกคุณต้องการให้ฉันยกบ้านให้ แล้วจ่ายหนี้แทนพวกคุณต่อไปด้วย”
แม่มองฉันเหมือนเพิ่งเห็นคนแปลกหน้า “อร เธอตั้งใจจะทำให้เรื่องง่ายกลายเป็นเรื่องยากใช่ไหม”
“หนูไม่ได้ทำให้มันยากค่ะ หนี้มันมีอยู่แล้ว”
“ถ้าเธอรักน้อง เธอก็ต้องช่วย”
ประโยคนี้ฉันได้ยินมาตั้งแต่เด็ก แม่ใช้มันทุกครั้งที่ต้องการให้ฉันยอมแพ้ ตั้งแต่วันที่ฉันไม่ได้ไปทัศนศึกษาเพราะต้องอยู่ดูร้านแทนภาคิน ไปจนถึงวันที่ฉันใช้เงินโบนัสก้อนแรกจ่ายค่าเรียนพิเศษของเขา
ตอนนั้นฉันไม่เคยคิดว่าความรักจะมีวันหมดอายุ แต่ในวันนั้น ฉันเริ่มเข้าใจว่าบางคนไม่ได้รักเรา เขารักสิ่งที่เรายอมมอบให้มากกว่า
ธนาจับมือฉันใต้โต๊ะ นิ้วของเขาเย็นกว่าปกติ
แม่มองเห็นการเคลื่อนไหวนั้น “ธนา เธอก็เห็นด้วยกับภรรยาเหรอ”
“ผมเห็นด้วยกับการที่อรไม่ควรต้องรับภาระทุกอย่างคนเดียวครับ”
ภาคินหัวเราะหยัน “พี่เขยพูดเหมือนพี่อรไม่มีครอบครัว”
“เธอมีครอบครัวครับ” ธนาตอบ “แต่ครอบครัวไม่ควรหมายถึงคนหนึ่งต้องล้มลง เพื่อให้คนอื่นยืนอยู่ได้”
แม่ลุกขึ้นทันที “ดี ในที่สุดก็พูดออกมา ที่ผ่านมาเธอคงยุให้ลูกสาวตัดขาดกับพ่อแม่สินะ”
“ไม่มีใครยุค่ะ” ฉันพูด “หนูแค่ตัดสินใจเอง”
“เธอจะเสียใจ”
“หนูเสียใจมานานแล้วค่ะ แค่วันนี้เพิ่งหยุดซ่อนมัน”
พ่อพยายามดึงแขนแม่ให้นั่งลง แต่แม่สะบัดออก ภาคินเดินไปเปิดประตูรั้วแล้วหันกลับมาพูดด้วยสีหน้าแข็งกร้าว
“ถ้าพี่ไม่ช่วย ผมจะบอกญาติทุกคนว่าพี่รวยแต่ใจดำ จะให้คนอื่นรู้ไหมว่าพี่ปล่อยให้น้องชายไม่มีบ้านแต่งงาน”
“บอกได้เลย” ฉันตอบ “แต่ช่วยบอกให้ครบด้วยว่า พี่เคยให้เงินเธอเท่าไร และเธอคืนมาแล้วกี่บาท”
ภาคินนิ่งไป
ศวิมลเป็นคนแรกที่ขยับ เธอเดินตามเขาออกไป แต่ก่อนพ้นประตู เธอหยุดแล้วหันมาหาฉัน
“พี่อร หนูขอโทษนะคะ หนูไม่รู้ว่าพวกเขาเคยขอเงินพี่มากขนาดนี้”
ภาคินหันกลับมาตะโกน “ศวิมล!”
เธอสะดุ้ง แต่ยังพูดต่อ “บ้านที่พวกเราเลือก หนูรู้ว่าพี่ภาคินผ่อนเองไม่ไหวค่ะ เขาบอกหนูว่าพี่จะช่วย แต่เขาไม่เคยบอกว่าต้องให้พี่ยกบ้านตัวเองให้”
ภาคินเดินกลับมาคว้าแขนเธอ ธนาก้าวเข้าขวางทันที
“ปล่อยเธอ”
คำพูดสั้น ๆ ทำให้ห้องทั้งห้องเงียบลง ภาคินจ้องเขาอยู่ครู่หนึ่งก่อนปล่อยมือ
ศวิมลน้ำตาคลอ “หนูจะคืนเงินมัดจำเองเท่าที่คืนได้ เราอาจต้องเลื่อนงานแต่ง”
“เธอไม่ต้องทำแบบนั้น” ภาคินพูดเสียงต่ำ “พี่อรมีเงิน เธอแค่ไม่ยอมช่วย”
ศวิมลมองเขานานจนสีหน้าเปลี่ยนไป “ฉันเริ่มเข้าใจแล้วว่า ทำไมพี่สาวคุณถึงไม่อยากให้เงิน”
พวกเขาออกไปโดยไม่มีใครแตะถุงผลไม้ แม่ยังหันกลับมามองภาพวาดที่ถูกถอดออกจากผนัง ราวกับพยายามคำนวณราคาของทุกสิ่งในบ้านก่อนประตูจะปิดลง
คืนนั้นเราไม่ได้ไปฉลองวันครบรอบแต่งงาน ฉันนั่งอยู่บนพื้นห้องเก็บของ มองนาฬิกาและกล่องเครื่องประดับที่วางเรียงอยู่ในกล่องกระดาษ ธนาเอาอาหารง่าย ๆ มาวางข้างตัว แล้วนั่งลงโดยไม่ถามว่าฉันร้องไห้ทำไม
“ฉันทำผิดหรือเปล่า” ฉันถาม
“เรื่องไหน”
“เรื่องที่ให้พวกเขามาตลอด”
ธนาเงียบไป ก่อนตอบว่า “การช่วยไม่ใช่ความผิด แต่การถูกบังคับให้ช่วยซ้ำ ๆ จนไม่มีสิทธิ์ปฏิเสธ ไม่ใช่ความรักแล้ว”
ฉันหยิบโทรศัพท์ขึ้นมา เปิดดูรายการโอนเงินย้อนหลัง บางรายการเก่าจนต้องเลื่อนผ่านหลายหน้า มีทั้งเงินซื้อรถ ค่าเช่าร้าน ค่าซ่อมครัว ค่าใช้จ่ายงานแต่ง และเงินก้อนแปดแสนที่ฉันโอนไปเมื่อสามเดือนก่อน
ในช่องข้อความของการโอนเงินครั้งนั้น ฉันพิมพ์ไว้ว่า “ยืมไปก่อนนะ”
ภาคินไม่เคยตอบกลับ
“พรุ่งนี้เราต้องคุยกับนักบัญชี” ธนาพูด “เรื่องบริษัทด้วย”
ฉันพยักหน้า บริษัทของเรากำลังอยู่ในภาวะวิกฤตจริง ๆ ธนาไม่ได้พูดเกินจริง เงินที่ควรเข้าบัญชีถูกเลื่อนจ่ายหลายเดือน หนี้สินเชื่อธุรกิจเริ่มค้างชำระ และฉันก็ใช้เงินส่วนตัวอุดช่องว่างมาหลายครั้งจนแทบไม่เหลืออะไร
สิ่งที่ฉันไม่เคยบอกครอบครัวคือ บ้านหลังนี้ไม่ได้เป็นทรัพย์สินที่ปลอดภาระอย่างที่พวกเขาคิด มันเป็นความฝันของฉันกับธนา และเป็นภาระที่เรารับร่วมกันตั้งแต่วันที่ธนาต้องผ่าตัดหลังจากทำงานหนักจนบาดเจ็บ
วันต่อมา ฉันนัดพบคุณกมล นักบัญชีของบริษัท เขาเปิดแฟ้มเอกสารแล้วเลื่อนกระดาษแผ่นหนึ่งมาให้ดู
“เงินแปดแสนที่คุณโอนไปให้น้องชาย ถูกบันทึกว่าเป็นเงินกู้ส่วนตัวหรือเปล่าครับ”
“ใช่ค่ะ เขาบอกว่าจะคืน”
“มีสัญญาไหม”
ฉันส่ายหน้า
คุณกมลถอนหายใจ “ถ้าไม่มีหลักฐานชัดเจน การทวงคืนจะยาก แต่ยังพอมีทางครับ รายการโอน ข้อความสนทนา และหลักฐานว่าร้านของเขาได้รับเงิน อาจใช้ประกอบกันได้”
ธนามองเอกสารอีกชุด “แล้วเงินที่ภาคินใช้ซื้อรถล่ะ”
ฉันขมวดคิ้ว “รถคันนั้นยังอยู่กับเขา”
คุณกมลเปิดรายงานเครดิต “ชื่อผู้ครอบครองเป็นบริษัทของคุณในช่วงแรกครับ รถยังมีสัญญาเช่าซื้อเหลืออยู่ ค่างวดกับประกันรวมกันเดือนละประมาณหนึ่งหมื่นเก้าพันบาท”
ฉันรู้สึกเหมือนถูกดึงพื้นออกจากใต้เท้า
ธนาเงยหน้ามองฉัน “เธอเคยบอกผมว่าจ่ายรถให้เขาหมดแล้ว”
“ฉันคิดว่าจ่ายหมดแล้ว ภาคินบอกว่ารถเป็นของเขา”
คุณกมลส่ายหน้า “ตามเอกสาร รถยังไม่ได้เป็นกรรมสิทธิ์ของเขาครับ และบริษัทคุณเป็นผู้รับผิดชอบหากค่างวดขาด”
ฉันโทรหาภาคินทันที เขารับสายหลังจากปล่อยให้ดังอยู่นาน
“รถยังมีหนี้อยู่ใช่ไหม”
“พี่จะพูดเรื่องนี้ทำไม”
“ตอบมา”
“ก็มีค่างวดนิดหน่อย พี่เป็นคนซื้อให้ผมไม่ใช่เหรอ”
“พี่ช่วยจ่ายเงินก้อนแรก ไม่ได้บอกว่าจะจ่ายแทนตลอดชีวิต”
“ถ้าพี่ไม่ไหวก็ขายรถสิ”
“รถอยู่กับเธอ”
“ก็รถของผม”
“ตามเอกสารไม่ใช่”
ปลายสายเงียบไปทันที นั่นเป็นครั้งแรกที่ฉันได้ยินความกลัวในน้ำเสียงของเขา
ฉันส่งสำเนาเอกสารให้ภาคิน พร้อมแจ้งว่าหากเขายังต้องการใช้รถต่อ เขาจะต้องรับผิดชอบค่างวดทั้งหมดและทำเรื่องเปลี่ยนผู้เช่าซื้อให้ถูกต้อง หากไม่สามารถทำได้ รถจะถูกนำกลับมาคืนบริษัทเพื่อขายตามขั้นตอน
แม่โทรมาหลังจากนั้นไม่ถึงชั่วโมง เสียงของเธอสั่นด้วยความโกรธ
“เธอจะเอารถคืนจากน้องจริง ๆ เหรอ”
“รถเป็นของบริษัทค่ะ”
“แต่ภาคินใช้ทำมาหากิน”
“ตอนนี้ร้านเขาปิดไปแล้วไม่ใช่เหรอคะ”
แม่เงียบ
“แม่รู้เรื่องร้านขาดทุนจริงหรือเปล่า” ฉันถามต่อ “หรือภาคินเอาเงินแปดแสนไปจ่ายอย่างอื่น”
“อย่ากล่าวหาน้อง”
“หนูไม่ได้กล่าวหา หนูถาม”
ไม่มีคำตอบ ฉันจึงวางสาย
ในเย็นวันนั้น ศวิมลมาหาฉันคนเดียว เธอถือแฟ้มเอกสารบาง ๆ และดูเหมือนอดนอนมาหลายคืน
“หนูขอคุยด้วยได้ไหมคะ”
ฉันพาเธอเข้าไปนั่งในห้องทำงาน ธนากำลังประชุมออนไลน์อยู่ เขาพยักหน้าให้ฉันคุยได้
ศวิมลเปิดแฟ้ม ภายในมีใบจองบ้าน ใบเสร็จค่ามัดจำ และสำเนาข้อความระหว่างเธอกับภาคิน
“หนูเพิ่งรู้ว่าเงินที่ใช้จ่ายมัดจำส่วนหนึ่งมาจากเงินที่พี่โอนไปให้เขา หนูคิดว่าเป็นเงินเก็บของเขาเอง”
“ภาคินบอกเธอว่าอย่างไร”
“เขาบอกว่าพี่อรมีธุรกิจใหญ่และเต็มใจช่วยครอบครัว หนูไม่ได้ถามละเอียด เพราะเขาบอกว่าคุณแม่จัดการเรื่องเงินทั้งหมด”
ฉันมองข้อความในโทรศัพท์ของเธอ มีประโยคหนึ่งส่งเมื่อสองเดือนก่อน
“ไม่ต้องห่วง พี่สาวฉันไม่มีวันปล่อยให้เราลำบาก”
คำพูดนั้นไม่ใช่คำขอความช่วยเหลือ แต่เป็นการวางแผนให้ฉันไม่มีทางปฏิเสธ
ศวิมลสูดหายใจ “หนูจะยกเลิกการจองค่ะ แม้อาจเสียมัดจำบางส่วน หนูไม่อยากเริ่มต้นชีวิตคู่ด้วยหนี้ที่ไม่ได้เป็นของเรา”
“เธอแน่ใจนะ”
“หนูรักภาคิน แต่หนูไม่อยากแต่งงานกับคนที่คิดว่าความรักของคนอื่นคือเงินสำรองของตัวเอง”
คำพูดนั้นทำให้ฉันนึกถึงตัวเองในวันที่แต่งงานกับธนา ฉันไม่มีสินสอดทองหมั้นมากมาย ไม่มีบ้านจากครอบครัว และไม่มีใครจ่ายค่าใช้จ่ายให้เรา เราเริ่มต้นจากห้องเช่าเล็ก ๆ และโต๊ะทำงานมือสองตัวหนึ่ง
แต่ไม่เคยมีใครถามว่าธนาจะยกห้องเช่าให้ฉันไหม
ฉันช่วยศวิมลติดต่อเจ้าของโครงการเพื่อขอเจรจาเรื่องมัดจำ เธออาจได้เงินคืนบางส่วนหากหาผู้ซื้อรายใหม่มาแทน สุดท้ายเธอจึงตัดสินใจถอนตัว โดยยอมเสียเงินสองแสนบาท
ภาคินไม่ยอมรับการตัดสินใจนั้น เขามาที่สำนักงานของฉันในอีกสองวันต่อมาและตะโกนใส่หน้าพนักงานทุกคน
“พี่ทำลายงานแต่งของผม!”
ฉันออกไปหาเขาที่โถงรับแขก “ศวิมลเป็นคนตัดสินใจเอง”
“เพราะพี่กดดันเธอ!”
“พี่ไม่ได้กดดันใคร พี่แค่บอกความจริงเรื่องเงิน”
“ความจริงคือพี่รวยและพี่ไม่ยอมให้ผม!”
พนักงานบางคนเริ่มหยุดมอง ฉันเคยกลัวสายตาคนอื่นมาก แต่วันนั้นฉันไม่อยากหลบอีกแล้ว
“ภาคิน ฟังให้ดีนะ เงินทุกบาทที่พี่มีมาจากการทำงาน และพี่กำลังจะเสียบริษัทเพราะเอาเงินไปช่วยเธอ ถ้าเธอไม่คืนเงินทั้งหมด ก็อย่างน้อยต้องหยุดพูดว่าพี่มีหน้าที่เลี้ยงดูเธอ”
เขากำหมัด “แม่พูดถูก เธอเปลี่ยนไปเพราะแต่งงานกับคนนี้”
“ไม่ใช่เพราะธนา พี่เปลี่ยนเพราะพี่เริ่มอ่านเอกสารของตัวเอง”
เขาผงะไปเล็กน้อย
“ต่อไปนี้ทุกอย่างต้องมีหลักฐาน ถ้าเป็นเงินกู้ก็ทำสัญญา ถ้าเป็นทรัพย์สินของบริษัทก็ต้องคืน ถ้าเธอไม่ทำ พี่จะปรึกษาทนาย”
“เธอขู่ผมเหรอ”
“พี่กำลังบอกผลที่จะตามมา”
ภาคินเดินจากไปพร้อมสีหน้าโกรธแค้น แต่คืนนั้นแม่ส่งข้อความเข้ากลุ่มญาติ กล่าวหาว่าฉันทอดทิ้งพ่อแม่และทำให้น้องชายต้องเลิกกับคู่หมั้น
ญาติหลายคนโทรมาต่อว่า บางคนไม่เคยถามว่าเกิดอะไรขึ้นด้วยซ้ำ พวกเขาเพียงพูดประโยคเดิม ๆ ว่า “เป็นพี่ก็ต้องเสียสละ”
ฉันจึงส่งเอกสารรายการโอนเงินทั้งหมดลงในกลุ่ม พร้อมข้อความสั้น ๆ ว่า
“หนูขอชี้แจงข้อเท็จจริง หากใครเห็นว่าหนูยังต้องช่วยมากกว่านี้ ขอให้ระบุจำนวนเงินและเหตุผลมาเป็นลายลักษณ์อักษรค่ะ”
หลังจากนั้นกลุ่มก็เงียบสนิท
พ่อโทรมาหาฉันในวันถัดมา เขาไม่ดุด่าเหมือนแม่ เพียงพูดเสียงแผ่วว่า “พ่อขอโทษ”
ฉันนั่งฟังโดยไม่พูดแทรก
“ตอนเด็ก ๆ แม่ป่วยบ่อย พ่อทำงานคนเดียว ภาคินก็ยังเล็ก พ่อรู้ว่าพ่อฝากทุกอย่างไว้กับลูกมากเกินไป”
“หนูไม่ได้โกรธพ่อที่ลำบากค่ะ หนูโกรธที่ทุกคนทำเหมือนหนูไม่มีสิทธิ์ลำบาก”
พ่อเงียบไปนาน
“ร้านของภาคินไม่ได้ขาดทุนทั้งหมด” เขาพูดในที่สุด “เขาเอาเงินบางส่วนไปลงกับเพื่อน แล้วเพื่อนหนีไปต่างจังหวัด แม่รู้ แต่ไม่อยากให้ลูกเสียหน้า”
ฉันหลับตา ความจริงที่ได้ยินไม่ได้ทำให้โล่งใจเลย มันทำให้เงินแปดแสนมีน้ำหนักมากขึ้นกว่าเดิม
“พ่อมีหลักฐานไหมคะ”
“มีใบโอนเงินบางส่วน พ่อเก็บไว้ เพราะภาคินให้พ่อช่วยเซ็นเอกสาร”
พ่อส่งรูปเอกสารมาให้ฉัน มันเป็นหลักฐานว่าภาคินนำเงินไปชำระหนี้ส่วนตัวและโอนต่อให้คนอื่น ไม่ใช่ใช้รักษาร้านทั้งหมดอย่างที่บอก
ฉันไม่ได้นำเอกสารนั้นไปเปิดโปงเขาทันที ฉันให้ทนายตรวจสอบก่อน และนัดภาคินกับพ่อแม่มาคุยกันที่สำนักงาน
วันนั้นภาคินมาคนเดียว สีหน้าเหนื่อยล้าอย่างเห็นได้ชัด เขาไม่มีรถมาด้วย เพราะธนานำรถกลับไปจอดไว้ที่บริษัทตามข้อตกลง
ฉันวางเอกสารลงบนโต๊ะ
“พี่รู้แล้วว่าเงินแปดแสนถูกใช้ไปไหน”
ภาคินมองกระดาษแล้วหน้าซีด “พ่อเอาเอกสารให้พี่เหรอ”
“พ่อบอกความจริง”
“ผมจะหาเงินมาคืน”
“พี่ไม่ได้ต้องการคำสัญญาอีกแล้ว เราจะทำสัญญาชำระหนี้กัน เธอไม่มีเงินก้อนก็ผ่อนเป็นรายเดือนตามความสามารถ และต้องขายทรัพย์สินที่ไม่จำเป็นก่อน”
“ผมไม่มีอะไรแล้ว”
“เธอยังมีโทรศัพท์ราคาแพง มีมอเตอร์ไซค์ และเงินที่ยืมจากเพื่อนบางคน ถ้าพี่ตรวจแล้วพบว่ามีทรัพย์สินหรือรายได้ซ่อนอยู่ เงื่อนไขจะเปลี่ยนเป็นการดำเนินการตามกฎหมาย”
แม่ร้องไห้ “อร น้องเธอก็ลำบาก อย่าทำเหมือนเขาเป็นลูกหนี้คนอื่น”
“เขาเป็นน้องของหนูค่ะ และเพราะเขาเป็นน้อง หนูจึงให้โอกาสทำสัญญา ไม่ใช่ยึดทุกอย่างทันที”
ภาคินก้มหน้าอยู่พักใหญ่ ก่อนพูดว่า “ถ้าผมไม่เซ็นล่ะ”
“พี่จะหยุดติดต่อเรื่องเงิน และให้ทนายจัดการ”
เขาเงยหน้าขึ้น “พี่จะตัดผมจริง ๆ เหรอ”
ฉันมองน้องชายคนเดิมที่เคยหลับบนหลังของฉันตอนเราเดินกลับจากโรงเรียน เคยร้องไห้เพราะกลัวฟ้าร้อง และเคยเรียกฉันว่า “พี่อร” ด้วยเสียงอ่อนโยนกว่านี้มาก
“พี่ไม่ได้ตัดเธอออกจากชีวิต” ฉันพูด “พี่ตัดเงินที่ทำให้เธอไม่ต้องรับผิดชอบชีวิตตัวเองออกต่างหาก”
เขาเซ็นสัญญาในวันนั้น ไม่ใช่เพราะเข้าใจทุกอย่าง แต่เพราะไม่มีทางเลือกอื่น ศวิมลไม่กลับมา และร้านอาหารถูกยกเลิกสัญญาเช่าไปแล้ว ภาคินต้องเริ่มทำงานส่งของในช่วงกลางคืนเพื่อหาเงินผ่อนหนี้
พ่อกับแม่ย้ายออกจากบ้านหลังเดิมไปอยู่ห้องเช่าขนาดเล็กที่พ่อเป็นคนเลือก พวกเขายังมีเงินบำนาญไม่มาก แต่เมื่อไม่มีค่าใช้จ่ายให้ภาคินทุกเดือน ก็พอประคองชีวิตได้ แม่ไม่พูดกับฉันอยู่หลายสัปดาห์ ก่อนจะโทรมาเพียงเพื่อถามว่าฉันกินข้าวหรือยัง
ฉันตอบว่า “กินแล้วค่ะ” แล้วเราก็วางสาย
มันไม่ใช่การคืนดีกันในทันที แต่เป็นครั้งแรกที่แม่โทรมาโดยไม่ขอเงิน
ด้านบริษัทของฉันกับธนาไม่ได้รอดพ้นวิกฤตทั้งหมด เราต้องขายรถบริษัทบางคัน ลดพื้นที่สำนักงาน และเลื่อนการขยายงานออกไปหนึ่งปี ธนาต้องกลับไปรับงานพิเศษในวันหยุด ส่วนฉันเจรจากับเจ้าหนี้และลูกค้าอยู่หลายเดือน
บ้านหลังนี้เกือบถูกธนาคารยึด แต่เราทำแผนปรับโครงสร้างหนี้ได้สำเร็จ ฉันกับธนาตัดสินใจขายห้องรับแขกชุดใหญ่และภาพวาดบางส่วน ไม่ใช่เพื่อเอาเงินไปให้ใคร แต่เพื่อรักษาบ้านที่เรายังอยากอยู่ต่อ
ภาพวาดสองภาพที่เคยซ่อนไว้ถูกนำกลับไปแขวนบนผนัง ส่วนของชิ้นเล็ก ๆ ที่ขายไป ฉันไม่ได้เสียดายเท่าเดิม เพราะอย่างน้อยครั้งนี้ฉันเป็นคนเลือกเองว่าจะเสียอะไร
หลายเดือนต่อมา ศวิมลส่งข้อความมาขอบคุณ เธอได้งานใหม่และย้ายไปอยู่กับพี่สาวในอีกจังหวัดหนึ่ง เธอกับภาคินไม่ได้กลับมาเป็นคู่รัก แต่ยังติดต่อกันเรื่องเงินมัดจำที่ต้องทยอยชดใช้ร่วมกัน
ภาคินเองเปลี่ยนไปช้า ๆ เขายังมีวันที่โกรธและตำหนิฉัน แต่หลังจากชำระหนี้ได้สามงวด เขาส่งรูปใบเสร็จมาโดยไม่เขียนข้อความใด ๆ
ฉันตอบกลับเพียงว่า “ได้รับแล้ว”
หนึ่งปีหลังจากวันที่ครอบครัวบุกมาขอเงิน ฉันกับธนานั่งกินข้าวง่าย ๆ ที่ระเบียงบ้าน ไม่มีไวน์ราคาแพง ไม่มีแขก และไม่มีใครถามว่าของชิ้นไหนขายได้เท่าไร
ธนาหยิบนาฬิกาเรือนเดิมออกจากกล่องแล้วส่งให้ฉัน
“วันนั้นเธอถอดมันออกเพราะกลัวแม่เห็น”
ฉันสวมมันกลับเข้าข้อมือ รอยแดงที่เคยเกิดขึ้นหายไปนานแล้ว
“วันนี้ไม่ต้องซ่อนแล้ว” ฉันบอก
โทรศัพท์ดังขึ้น แม่ส่งรูปแกงที่ทำเองมาให้ พร้อมข้อความว่า “ถ้าว่าง แวะมากินข้าวนะ ไม่ต้องซื้ออะไรมา”
ฉันอ่านอยู่ครู่หนึ่ง ก่อนตอบตกลง
ความสัมพันธ์ของเราไม่ได้กลับไปเหมือนเดิม แม่ยังไม่เข้าใจทุกอย่าง และฉันยังไม่ลืมสิ่งที่เกิดขึ้น แต่เราเริ่มเรียนรู้วิธีอยู่ใกล้กันโดยไม่ใช้เงินเป็นเครื่องพิสูจน์ความรัก
คืนนั้น ฉันมองภาพวาดบนผนัง นึกถึงวันที่ต้องรีบซ่อนทุกอย่างในบ้านของตัวเอง แล้วหันไปจับมือธนาไว้แน่น
บ้านหลังนี้ยังมีหนี้เหลืออีกมาก นาฬิกาเรือนนี้ไม่ได้ทำให้ฉันร่ำรวย และครอบครัวของฉันก็ไม่ได้กลายเป็นครอบครัวที่สมบูรณ์แบบในชั่วข้ามคืน
แต่เป็นครั้งแรกที่เมื่อเสียงกริ่งดังขึ้น ฉันไม่ต้องรีบเก็บของมีค่า ไม่ต้องถอดนาฬิกา และไม่ต้องเตรียมคำอธิบายว่าทำไมฉันถึงไม่มีเงินให้ใครอีกแล้ว